Nghị định 46/2026/NĐ-CP về quản lý an toàn thực phẩm và những điểm mới

Điều 4 Nghị định 46/2026/NĐ-CP tổ chức, cá nhân đăng ký bản công bố hợp quy đối với thực phẩm có quy chuẩn kỹ thuật về chỉ tiêu chất lượng, chỉ tiêu an toàn thuộc một trong các trường hợp sau:

- Thực phẩm đã qua chế biến bao gói sẵn;

- Phụ gia thực phẩm;

- Chất hỗ trợ chế biến thực phẩm;

- Dụng cụ chứa đựng, tiếp xúc trực tiếp với thực phẩm;

- Bao bì chứa đựng, tiếp xúc trực tiếp với thực phẩm.

Thứ hai, Bao bì, dụng cụ tiếp xúc thực phẩm được đưa vào diện quản lý chặt

Nhóm sản phẩm này được xác định là đối tượng tiềm ẩn rủi ro, chịu sự quản lý chặt hơn về tiêu chuẩn kỹ thuật, hồ sơ và kiểm tra nhà nước, đặc biệt trong khâu nhập khẩu, bao gồm:

- Bao bì, dụng cụ tiếp xúc thực phẩm phải đăng ký bản công bố hợp quy;

- Bao bì, dụng cụ tiếp xúc thực phẩm được thực hiện kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm;

- Được UBND cấp tỉnh quản lý điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm;

Thứ ba, Thiết lập lộ trình bắt buộc áp dụng HACCP, GMP

Nghị định 46 còn chuẩn hóa toàn bộ quy trình kiểm tra theo hướng chi tiết, thống nhất và có tính liên thông cao.

Từ Điều 19 đến Điều 28, Nghị định quy định đầy đủ các nội dung then chốt, bao gồm:

- Các trường hợp được miễn kiểm tra;

- Thẩm quyền của cơ quan kiểm tra nhà nước;

- Phương thức kiểm tra áp dụng (kiểm tra chặt, kiểm tra thông thường, kiểm tra giảm);

- Thành phần hồ sơ tương ứng với từng phương thức kiểm tra;

- Trình tự tiếp nhận, thẩm định hồ sơ, lấy mẫu, kiểm nghiệm;

- Thời hạn xử lý cụ thể ở từng khâu

- Cách thức thông báo kết quả để làm căn cứ thông quan.

Đặc biệt, Nghị định 46 phân định rõ trách nhiệm của từng chủ thể trong quy trình kiểm tra, từ cơ quan kiểm tra nhà nước, cơ sở kiểm nghiệm được chỉ định, cơ quan hải quan đến chủ hàng hóa nhập khẩu, hạn chế tình trạng chồng chéo, kéo dài thời gian xử lý như trước đây. Bên cạnh đó, các mốc thời gian giải quyết hồ sơ, trả kết quả kiểm nghiệm và ban hành thông báo đạt hoặc không đạt yêu cầu nhập khẩu đều được quy định cụ thể.

Thứ năm, Ràng buộc trách nhiệm của sàn TMĐT đối với quảng cáo thực phẩm

Nghị định 46/2026/NĐ-CP tiếp tục kế thừa Nghị định 15/2018/NĐ-CP yêu cầu kiểm soát chặt nội dung quảng cáo, đồng thời có một điểm mới là lần đầu tiên xác lập trách nhiệm pháp lý trực tiếp của các chủ thể trung gian trong môi trường số, bao gồm chủ sở hữu sàn thương mại điện tử, ứng dụng giao dịch trực tuyến và nền tảng trung gian.

Cụ thể, theo khoản 6 Điều 52 Nghị định 46/2026/NĐ-CP, chủ sở hữu sàn giao dịch thương mại điện tử, ứng dụng cung cấp dịch vụ thương mại điện tử (bao gồm cả ứng dụng giao đồ ăn) có trách nhiệm:

- Xây dựng cơ chế kiểm duyệt, yêu cầu người bán cung cấp và công khai các giấy tờ pháp lý về sản phẩm theo quy định;

- Hợp tác với cơ quan quản lý nhà nước, kịp thời gỡ bỏ các sản phẩm vi phạm khi có yêu cầu;

- Chịu trách nhiệm liên đới trong trường hợp không thực hiện các biện pháp kiểm duyệt cần thiết, để xảy ra sự cố về an toàn thực phẩm gây thiệt hại cho người tiêu dùng.

Thứ 6, Quy định rõ về thời điểm truy xuất nguồn gốc sản phẩm

Theo Điều 42 và Điều 43 Nghị định 46/2026/NĐ-CP, cơ sở sản xuất, kinh doanh phải lưu trữ đầy đủ thông tin truy xuất nguồn gốc trong suốt quá trình lưu thông của sản phẩm, đồng thời kích hoạt ngay việc truy xuất khi phát hiện hoặc có thông báo về nguy cơ thực phẩm không bảo đảm an toàn.

Trường hợp xác định thực phẩm không đáp ứng yêu cầu an toàn, cơ sở có nghĩa vụ thực hiện thu hồi, xử lý sản phẩm và phối hợp cung cấp thông tin phục vụ quản lý rủi ro. Cách tiếp cận này nhằm tăng khả năng phát hiện sớm và xử lý kịp thời các sự cố an toàn thực phẩm trong thực tiễn.